10 thoughts on “Милли мәгарифне ниләр көтә?

  1. Телләр хартиясе буенча гомумән Европа судына язып булмый бугай, әмма аны белем алу хокукы буенча дискриминацияне дәлилләр өчен кулланып буладыр.

  2. Аида Камаловаларның гаризасы кабул ителмәвенең көчлерәк сәбәбен таптым: Кеше хокуклары буенча Европа конвенциясендә, өстәмә протоколларын да кертеп, туган телдә белем алу хокукы язылмаган, шулай булгач, Кеше хокуклары буенча Европа судына бу мәсьәлә буенча мөрәҗәгать итеп булмый. Европа региональ һәм кече телләр хартиясен исә Россия ратификацияләмәгән, шуңа күрә аның маддәләре буенча да Европа судына язып булмый.

  3. мин ул постановлениены үзем карап чыктым, граждан кс ка хөкүмәт постановлениеларын бирә ала ала дигән сүз тапмадым, әмма менә мондыйны гына таптым: «Конституционный Суд Российской Федерации … может признать допустимыми запрос суда в связи с рассматриваемым им конкретным делом и жалобу гражданина на нарушение конституционных прав и свобод, в которых оспаривается конституционность как федерального закона, так и нормативного акта Правительства Российской Федерации». ягъни, башта башка судка бирәседер, һәм приказның үзенә генә түгел, ә мәгариф законы белән приказның икесен бергә. конституцион түгел дип тә язырга кирәктер. ул суд йә үзе кс ка җибәрә, йә гариза язучыга каршы җавап белән эшне яба. шуннан соң рф кс ка мәгариф законы белән приказның икесенә бергә жалоба язасыдыр.

  4. подзаконный актларны гражданнар кс ка бирә ала икән, рф кс ның 27 гыйнвар 2004 1-П постановлениесын карагыз.

  5. мин ялгышканмын. кс турындагы законның 12 нче главасы буенча гражданнар законнарны гына кс ка бирә ала икән. приказ кебек нәрсәләрне регион хөкүмәтләре һәм парламентлары гына кс ка бирә ала икән. шулай итеп, ул чакны бу закон шул ук булган булса, европа судының а. камалова гаризасына карата хөкеме ялгыш булган булып чыга, яки аның мәгънәсе башка.

  6. юк, бу контекстта «в необходимых случаях» дигәнне башкача да аңлап була: «бер җирлектәге бер халык үзенең телен сакларга кирәклеген, үзенең кадерлелеген, хөрмәтлелеген, регион җитәкчеләренә дәлилләсә» дип тә аңлап була.

  7. беренче комментым — ялгыш. россия конституциясендәге ул «вся территория»не бөтенләй үк һәрбер кешене кертеп «вся территория» дип аңламаска да мөмкин, (ягъни, бу контекстта территория эрерәк атом-квантларга бүленгән). ул җөмләләргә өстәп, башка җөмләләр дә бар: россия конституциясендә әйткән: «Республики вправе устанавливать свои государственные языки». ягъни, «на всей ее территории», «в деятельности органов … , органов местного самоуправления, организаций …» дигән сүз ул «оешмаларда һәм администрацияләрдә эшләүче бөтен кеше дә урыс телен белергә тиеш» дигән сүз түгел әле, аны «бер кеше булса да аны белеп, шул оешма яки администрациядәге башка хезмәткәрләрнең текстларын урыс теленә тәрҗемә итә алырга һәм урыс телендә килгән хатларны, мөрәҗәгатьләрне һәм алар өчен эш өчен мөһим яңалыкларны аларга тәрҗемә итеп җиткерергә тиеш» дип тә аңлап була.
    тагын бер закон бар әле, һәм анда болай дип язылган: «Порядок использования языков в официальном делопроизводстве определяется законодательством Российской Федерации и республик». монда «порядок» сүзе «кайсын вакыт буенча яки кәгазьдәге урын буенча баштарак, кайсын соңыннан яки ахырдарак кулланасы икәне» дигәнне генә аңлатмыйдыр, ә кайбер документларда һәм хәбәрләрдә урыс теле генә һәм кайбер башка төрле документларда һәм хәбәрләрдә урыс теленнән башка дәүләт теле генә кулланыла алуын да аңлатадыр, чөнки, «порядок» сүзе вакыт һәм урындагы тәртип мәгънәсендә генә булса, ул бу законда катгыйрак әйтелергә тиеш булыр иде. әмма ул законда башка урыннарда россия дәүләт теле белән республика һәм халык телләре арасында өтер, «наряду», «и», «также» кулланыла, әмма «или» кулланылмый. «или» сүзе куллансалар, ул россиядә кайбер җирлекләрдә хакимият органнарында һәм оешмаларда урыс теле бөтенләй төшеп кала алуын да аңлатыр иде, әмма закон чыгаручылар алай теләмгән, шуңа күрә ул сүзне кулланмаган, һәм «наряду» сүзен кулланулары ул урыннарда урыс теленең башка дәүләт телләренә караганда дәрәҗәсезрәк хәлдә була алмавын аңлатадыр.
    әмма республикалары булмаган һәм республикаларыннан тышта яшәүче халык кимсетелгән икән: «На территории Российской Федерации официальное делопроизводство в государственных органах, организациях, на предприятиях и в учреждениях ведется на русском языке как государственном языке Российской Федерации. … В необходимых случаях официальное делопроизводство в субъектах Российской Федерации наряду с государственным языком Российской Федерации, государственными языками республик может вестись на языках народов Российской Федерации на территориях их компактного проживания. Порядок использования языков народов Российской Федерации в официальном делопроизводстве на указанных территориях определяется законодательством субъектов Российской Федерации.» — телләре хакимияттә һәм оешмаларда бик кирәк булганда гына кулланыла ала дип аңлашыла.

  8. «аңлавымча, хәтерләвемчә» — интернетта ышанычлы чыганакларда ул юк, миңа а. камалованың адвокаты бер документ җибәргән иде ( https://vk.com/wall-28013424_396 ), 60449/09 жалобасы турында европа судыннан килгән хат, анда язылган: «Ваша жалоба не соответствует критериям приемлемости, изложенным в статьях 34 и 35 Конвенции». ә «Конвенция от 4 ноября 1950 года О защите прав человека и основных свобод» ның 35 нче статьясында болай язылган: «Суд может принимать дело к рассмотрению только после того, как были исчерпаны все внутренние средства правовой защиты».

  9. татарстан госсоветы яки хөкүмәте россия хөкүмәтен, бдины русча гына итеп ясаганы өчен, россиянең конституция судына бирә алган, һәм ала. бу россия конституциясендә әйтелгән: «Конституционный Суд Российской Федерации по запросам … органов законодательной и исполнительной власти субъектов Российской Федерации разрешает дела о соответствии Конституции Российской Федерации: …», һәм конституция суды турындагы законда әйтелгән, һәм ул законның 9 нчы главасы буенча алар моны җиңел генә эшли ала. әмма, 2009 нчы елдан бирле, алар моны эшләмәгән!
    гражданнарга ул судка бирү өчен чикләүләр бар, ул чикләүләр конституция суды турындагы законының 12 нче главасында әйтелгән. граждан башта башка судны үткән булырга тиеш: «граждане, чьи права и свободы нарушаются законом, примененным в конкретном деле», «прилагается копия официального документа, подтверждающего применение обжалуемого закона при разрешении конкретного дела», «закон применен в конкретном деле, рассмотрение которого завершено в суде, при этом жалоба должна быть подана в срок не позднее одного года после рассмотрения дела в суде».
    аида камаловалар да верховный судтан соң конституция судына бармаган! верховный судта да конституцияне аргумент итеп кулланмаган! аңлавымча, хәтерләвемчә, нәкъ менә конституция судына мөрәҗәгать итмәгән өчен, «үз илләрендәге мөмкинлекләрн кулланып бетермәгәннәр» дип аларны европа судына кабул итмәгәннәр!

  10. «рус телен белү мәҗбүри дип куелмаган кебек үк.»
    — россия конституциясеннән килеп чыга ич инде ул: «Государственным языком Российской Федерации на всей ее территории является русский язык.» . шуның өстенә законда да язылган: «Государственный язык Российской Федерации подлежит обязательному использованию: 1) в деятельности федеральных органов государственной власти, органов государственной власти субъектов Российской Федерации, иных государственных органов, органов местного самоуправления, организаций всех форм собственности, в том числе в деятельности по ведению делопроизводства;»

Добавить комментарий