Чана-чаңгы шуганда сак булыгыз!

22 гыйнвар 2026 Мөршидә КЫЯМОВА

Кыш көне күпләр чаңгы-чана, тимераякта шуарга ярата. Кыш – актив ял, күңел күтәренкелеге һәм якты хис-кичерешләр кичерергә менә дигән вакыт. Әмма чаңгыда, сноубордта һәм тимераякта шуу шатлык кына китерсен өчен, куркынычсызлыкны истә тоту мөһим.

Табиб-травматолог-ортопед Айрат Хәсәновның киңәшләрен тотсак, кышкы күңел ачуларны күңелсезпекләр уратып узачак:

1. Тәнне җылыту – сыйфатлы разминка.

Салкында мускуллар һәм сеңерләр эластиклыгы кими. Буыннарны «җылыту» өчен бинада яки урамда 10–15 минутлык интенсив күнегүләрдән башлагыз. Бу сузылу һәм өзелү куркынычын киметә.

2. Кирәк-яракны сайлап алу һәм тикшерү.

Имгәнүдән саклану чаралары: һичшиксез шлем, тезлек һәм беләзек саклау кулланыгыз (бигрәк тә сноубордчылар өчен).

Аяк киеме: балтыр сөяген тыгыз итеп беркетергә тиеш.

3. «Куркынычсыз төшү» кагыйдәләре.

Күпчелек имгәнүләр туры кулларны алга куярга тырышканда була. Төркемләнергә өйрәнегез: иякне күкрәгегезгә кысыгыз да, бәрелүне бөтен тән мәйданына таратып, бер якка аварга тырышыгыз.

4. Кием һәм терморегуляция.

Күп катламлылык принцибын кулланыгыз: бу реакцияне акрынайта торган туңудан һәм өшүдән сакланырга ярдәм итәчәк.

Төп катлам( термобелье): тәннән дымны ала.

Урта катлам (флис): җылылыкны саклый.

Тышкы катлам (мембраналы куртка, чалбар): җилдән, кардан һәм дымнан саклый.

5. Трассаны һәм һава шартларын бәяләү.

Катлаулы тау битләренә әзерлексез чыкмагыз. Карның торышын исәпкә алыгыз: «мамык», боз һәм каткан кар төрле шуу техникасын таләп итә.

Шунысы мөһим: арыганлыкны беркайчан да игътибарсыз калдырмагыз. Күпчелек җәрәхәтләр көн азагында була, игътибар концентрациясе кими, ә мускуллар «тыгыла».